Një krahasim i drejtpërdrejtë mes projekteve infrastrukturore në Greqi dhe Shqipëri ka rikthyer në vëmendje debatin mbi kostot e ndërtimit të rrugëve dhe autostradave në rajon. Autostrada e re Janinë–Kakavijë, që do të lidhë qytetin e Janinës me pikën kufitare me Shqipërinë, po ndërtohet me standarde të plota europiane dhe me një kosto për kilometër dukshëm më të ulët sesa segmenti Qukës–Qafë Pllocë në territorin shqiptar.
Diferenca sipas të dhënave publike arrin në rreth 40% më pak kosto për kilometër në favor të projektit grek, pavarësisht se ky i fundit ka më shumë korsi dhe standard më të lartë teknik.
Autostrada Janinë–Kakavijë: Projekt strategjik me standarde europiane
6 korsi dhe infrastrukturë moderne
Projekti i autostradës Janinë–Kakavijë ka një gjatësi rreth 70 kilometra dhe është konceptuar si autostradë e plotë, me:
4 korsi qarkullimi (nga 2 për secilin drejtim)
2 korsi emergjence
Ndarëse qendrore sigurie
Mbikalime dhe nënkalime
Masa mbrojtëse për terren malor
Ky segment konsiderohet pjesë e rëndësishme e rrjetit rrugor grek dhe një hallkë kyçe për lidhjen me Shqipërinë dhe korridoret rajonale të transportit.
Kosto rreth 4.4 milionë euro për kilometër
Sipas të dhënave të raportuara, kostoja mesatare për kilometër e autostradës greke është rreth 4.4 milionë euro/km. Në kontekstin e projekteve të ngjashme në Europë, kjo shifër konsiderohet konkurruese, sidomos duke pasur parasysh numrin e korsive dhe standardin e ndërtimit.
Afati i përfundimit parashikohet brenda 4–5 viteve.
Qukës–Qafë Pllocë: 2 korsi dhe kosto më e lartë për kilometër
Projekt kombëtar me rëndësi rajonale
Segmenti Qukës–Qafë Pllocë në Shqipëri lidh zonën e Librazhdit me Pogradecin dhe është konsideruar një investim i rëndësishëm për përmirësimin e aksesit në juglindje të vendit.
Megjithatë, ndryshe nga projekti grek, kjo rrugë është me 2 korsi dhe jo autostradë me standard të plotë.
Rreth 6 milionë euro për kilometër
Kostoja mesatare për kilometër e segmentit shqiptar ka arritur rreth 6 milionë euro/km, një shifër që rezulton rreth 40% më e lartë krahasuar me projektin Janinë–Kakavijë.
Kjo diferencë ka ngritur pikëpyetje mbi:
Efikasitetin e investimeve publike
Procedurat e tenderimit
Planifikimin dhe mbikëqyrjen teknike
Pse një autostradë me 6 korsi kushton më pak?
Në analizë teknike, një autostradë me më shumë korsi normalisht duhet të ketë kosto më të lartë për kilometër, për shkak të:
Sasisë më të madhe të materialeve ndërtimore
Strukturave inxhinierike shtesë
Masave të sigurisë më të avancuara
Megjithatë, faktorët që ndikojnë në koston finale përfshijnë:
Studimet paraprake gjeologjike
Organizimin e projektit
Transparencën e kontratave
Kontrollin e punimeve
Disiplinën financiare
Diferenca prej 1.6 milionë euro për kilometër sugjeron se elementët e menaxhimit dhe strukturës së kontratave luajnë rol vendimtar në kostot përfundimtare.
Ndikimi ekonomik dhe rajonal
Përfitimet për Greqinë dhe Shqipërinë
Autostrada Janinë–Kakavijë pritet të:
Ulë kohën e udhëtimit drejt kufirit shqiptar
Rrisë sigurinë rrugore
Lehtësojë transportin e mallrave
Forcojë lidhjet ekonomike mes dy vendeve
Një infrastrukturë moderne rrit konkurrueshmërinë rajonale dhe krijon kushte më të favorshme për investime.
Çfarë nënkupton kjo për Shqipërinë?
Krahasimi mes dy projekteve sjell në vëmendje nevojën për:
Audit të plotë teknik dhe financiar të projekteve madhore
Standardizim më të lartë të kostove
Rritje të transparencës në investimet publike
Në një ekonomi në zhvillim, çdo milion euro diferencë për kilometër ka ndikim të drejtpërdrejtë në buxhetin e shtetit dhe në taksat e qytetarëve.
Debati mbi investimet në infrastrukturë
Diferenca prej 40% mes kostove të autostradës greke dhe rrugës shqiptare ka gjeneruar diskutime të gjera në opinionin publik. Infrastrukturat rrugore përbëjnë një nga zërat më të mëdhenj të investimeve publike dhe ndikojnë drejtpërdrejt në zhvillimin ekonomik, turizëm dhe tregti.
Ekspertët theksojnë se standardet europiane nuk lidhen vetëm me cilësinë e asfaltit, por me:
Planifikimin afatgjatë
Kontrollin e kostove
Transparencën institucionale
Përfundim: Krahasimi që hap diskutim
Autostrada Janinë–Kakavijë në Greqi, me 6 korsi dhe kosto rreth 4.4 milionë euro për kilometër, rezulton ndjeshëm më ekonomike krahasuar me segmentin Qukës–Qafë Pllocë në Shqipëri, që ka 2 korsi dhe kosto rreth 6 milionë euro/km.
Ky krahasim nxjerr në pah rëndësinë e menaxhimit të projekteve infrastrukturore dhe transparencës në përdorimin e fondeve publike. Për qytetarët, çështja nuk është vetëm sa ndërtohet, por sa kushton dhe me çfarë standardi realizohet.
0 Comments